Mustafa Çelik
Vergi Danışmanı
Tarih: 13.07.2026
Kaynak: 11.07.2026 Tarihli ve 33307 Sayılı Resmi Gazete (10.07.2026 Tarihli ve 11511 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı)
1. Giriş ve Kararın Uluslararası Vergi Hukukundaki Yeri
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) öncülüğünde yürütülen ve küresel ölçekte faaliyet gösteren çok uluslu işletme gruplarının (MNE) kâr aktarımı yoluyla vergi matrahını aşındırmasını önlemeyi amaçlayan Küresel Asgari Kurumlar Vergisi (Pillar Two) reformunda Türkiye, en kritik virajlardan birini dönmüştür.
10.07.2026 tarihli ve 11511 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun Ek 6 ve Ek 8. maddelerinin alt altyapısını oluşturan ülke listeleri ve güvenli liman kriterleri resmen ilan edilmiştir. Bu kararla birlikte, çok uluslu şirketlerin yurt dışı iştirakleri nedeniyle Türkiye’de karşı karşıya kalabilecekleri mükerrer (çifte) tamamlayıcı vergilendirme risklerinin önüne geçilmesi ve OECD model kuralları ile tam bir senkronizasyon sağlanması hedeflenmektedir.
2. Cumhurbaşkanı Kararının Getirdiği Teknik Düzenlemeler
A) QDMTT Güvenli Liman (Safe Harbour) Uygulanacak Ülkeler
- Mükerrer Vergi Bariyeri: Karar ile, “Nitelikli Yerel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Güvenli Limanı” (QDMTT Safe Harbour) uygulamasına tabi olacak ülkeler tek tek tespit edilmiştir.
- Uygulama Esası: Belirlenen bu ülkelerde yerleşik olan iştiraklerin elde ettiği kazançlar, o ülkede nitelikli bir yerel asgari vergiye tabi tutulduğu için, Türkiye’deki ana ortaklık nezdinde yeniden bir tamamlayıcı vergi hesaplamasına konu edilmeyecek ve doğrudan güvenli liman korumasından yararlanacaktır.
B) Nitelikli Kabul Edilen Vergi Rejimleri ve IIR Listesi
- Gelirin Dahil Edilmesi Esası (IIR): Türkiye tarafından “nitelikli” olarak kabul edilen yerel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi rejimleri ile Gelirin Dahil Edilmesi Esasını (Income Inclusion Rule – IIR) eksiksiz uygulayan ülkelerin listesi netleştirilmiştir. Bu sayede, hangi ülkelerdeki yasal vergi otoritelerinin aldığı tamamlayıcı vergilerin Türkiye’deki mahsup ve istisna mekanizmalarında kabul edileceği hukuki netliğe kavuşmuştur.
C) Geçmişe Dönük (Retrospektif) Yürürlük Süreci
- Kritik Tarih Hatırlatması: 11511 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren başlayan hesap dönemlerine uygulanmak üzere geriye dönük olarak yürürlüğe girmiştir. Dolayısıyla çok uluslu grupların 2024 ve 2025 yıllarına ilişkin geriye dönük Pillar Two beyan simülasyonlarını bu güncel listelere göre revize etmesi gerekmektedir.
3. Çok Uluslu Şirket Grupları (MNE) ve CFO’lar İçin Operasyonel Notlar
Daha önceki sirkülerlerimizde (2026/201) yürürlüğe giren 26 nolu tebliğ ile yurt içi asgari kurumlar vergisinin yerel bilançolardaki mutfak kurallarını incelemiştik. Küresel asgari vergiye ilişkin bu yeni Cumhurbaşkanı Kararı ise, konsolide grup hasılatı 750 Milyon Euro eşiğini aşan şirketlerin finans direktörlerine şu görevleri yüklemektedir:
- Küresel Matrah Haritasının Güncellenmesi: Şirketlerin uluslararası vergi birimleri, yurt dışı iştiraklerinin (subsidiaries) bulunduğu ülkeleri 11511 sayılı Karar ekindeki listelerle eşleştirmelidir. QDMTT Safe Harbour kapsamında olan ülkelerdeki operasyonlar için Türkiye’de ek tamamlayıcı vergi beyan yükünün doğmayacağı teyit edilerek kurumsal nakit akış planları rahatlatılmalıdır.
- Geriye Dönük Düzeltme Riski: Kararın 1 Ocak 2024’ten itibaren geçerli olması sebebiyle, 2024 mali yılına ait küresel asgari vergi bilgi beyannamelerinin (GIR) hazırlık süreçlerinde, ilgili ülkelerin yasal statüleri bu karardaki “nitelikli” tanımına göre yeniden formüle edilmelidir.
