Geçici iş göremezlik ödeneği; sigortalılık niteliği sona ermişse (hizmet akdinin bitimini izleyen 10’uncu günden sonra başlayan raporlarda), sigortalı istirahat süresinde işyerinde çalışmışsa, ya da çalışabilir belgesi almaksızın çalışmışsa ödenmez; ödenmiş olanlar yasal faiziyle ya da 5510 sayılı Kanun’un 96’ncı maddesine göre geri alınır. Hekimin tedbir ve tavsiyelerine uymama, ağır kusur veya kasti hareket hâllerinde ödenek 22’nci maddedeki oranlarda eksik ödenir; adli vaka veya trafik kazasında sigortalı kusurlu bulunursa kusur oranı kadar kesinti yapılır.
Sigortalılık Niteliğinin Devam Etmesi
Sigortalının geçici iş göremezlik ödeneğine hak kazanması için öncelikle sigortalının kısa vadeli sigorta kolları açısından, sigortalılık niteliğinin sona ermemesi gerekmektedir.
5510 sayılı Kanuna göre, sigortalının hizmet akdinin sona ermesini takip eden 10. gün sigortalılık niteliği sona ermiş olmaktadır. Dolayısıyla sağlık hizmet sunucusundan alınan istirahat raporuna ait ödeneğin ödenebilmesi için sigortalının raporun başlangıç tarihinin ya hizmet akdinin devam ettiği süre içerisinde ya da hizmet akdi sona ermişse takip eden 9 gün içerisinde olması gerekmektedir.
Ücretsiz İzinde Olan Sigortalı
Hizmet akdi sona ermemesine rağmen çeşitli sebeplerle işverenlerince sigortalı ücretsiz izinli gösterilebilmektedir. Eğer ücretsiz izin sebebi İş Kanununda tanımlı olan yol izni ve analık izni kapsamında ise ücretsiz izinli olduğu süre boyunca sigortalının sigortalılık niteliği devam etmektedir. Bu iki tür izin dışında herhangi bir sebeple sigortalının ücretsiz izinli gösterilmesi halinde sigortalılık niteliği, yukarıda belirtilen şartlar dâhilinde hizmet akdi sona ermiş kabul edilerek, sigortalı ödeneğe hak kazanamayacaktır.
İstirahat Süresinde Çalışmama Yükümlülüğü
Sigortalının yerine getirmesi gereken bir diğer yükümlülük, istirahatli olduğu dönem içerisinde işyerinde çalışmamasıdır. Sigortalı rapor istirahat süresi boyunca işyerinde çalışmışsa, sigortalıya ödenek ödenmez. SGK kayıtlarından elektronik ortamda sigortalının işyerinde çalışıp çalışmadığının kontrolü en geç rapor bitim tarihini takip eden ay sonuna kadar yapılır. Sigortalının rapor süresi boyunca işyerinde çalıştığının tespiti halinde, geçici iş göremezlik ödeneği ödenmez, eğer ödenmiş ise yasal faizi ile birlikte sigortalıdan tahsil edilir.
Çalışabilir Belgesi Almadan Çalışma
İş kazası, meslek hastalığı ve hastalık hallerinde, tedavinin sona erdiğine ve çalışabilir olduğuna dair belge almaksızın çalışan sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği ödenmez, ödenmiş olanlar 5510 sayılı Kanunun 96’ncı maddesine göre rücu edilir. Sigortalının kendisinden kaynaklanan sebeplerle ya da hekimin bildirdiği tedbir ve tavsiyelere uymaması sonucu tedavi süresinin uzaması, ağır kusuru veya kasti bir hareketi yüzünden istirahat raporu almak zorunda kalması durumlarında, 5510 sayılı Kanunun 22’nci maddesinde belirtilen oranlarda ödenekte kesinti yapılır.
Adli Vaka ve Trafik Kazasında Kusur
Sigortalı, adli bir vaka (darp, yaralama, kasıt) ya da trafik kazası geçirmesi sonucu iş göremezliğe uğraması halinde, SGK tarafından olaya ait rapor, bilgi belge ve tutanaklardan kusurlu olduğu tespit edilirse ödeneğinden kusur oranı dâhilinde 5510 sayılı Kanunda belirtilen tutarlar göz önüne alınarak kesinti yapılır.
Sık Sorulan Sorular
İşten ayrıldıktan sonra alınan rapora ödenek ödenir mi?
Raporun başlangıç tarihi, hizmet akdinin sona ermesini izleyen 9 gün içinde ise ödenir. Hizmet akdinin bitimini takip eden 10’uncu günde sigortalılık niteliği sona erdiğinden, sonrasında başlayan raporlara ödenek ödenmez.
Ücretsiz izindeki sigortalı ödeneğe hak kazanır mı?
Ücretsiz izin, İş Kanunu’nda tanımlı yol izni veya analık izni kapsamındaysa sigortalılık niteliği devam eder ve ödenek ödenir. Bunlar dışındaki ücretsiz izinlerde hizmet akdi sona ermiş kabul edilir ve ödenek ödenmez.
Rapor süresinde çalışıldığı tespit edilirse ne olur?
Ödenek ödenmez; ödenmişse yasal faizi ile birlikte sigortalıdan tahsil edilir. Kontrol, en geç rapor bitim tarihini takip eden ay sonuna kadar elektronik ortamda yapılır.
Ödenek hangi hâllerde eksik ödenir?
Hekimin bildirdiği tedbir ve tavsiyelere uymama sonucu tedavinin uzaması, ağır kusur veya kasti hareket hâllerinde 5510 sayılı Kanun’un 22’nci maddesindeki oranlarda kesinti yapılır.
Trafik kazasında kusurlu bulunan sigortalının ödeneği kesilir mi?
Adli vaka veya trafik kazasına ait rapor, bilgi, belge ve tutanaklardan kusurlu olduğu tespit edilirse kusur oranı dâhilinde kesinti yapılır.
Bu sirkülerde atıf yapılan belgeler
Bu sirküler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut uygulama öncesinde ilgili resmî kaynakların güncel hâli ve şirketin özel koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.