TCMB İhracat Genelgesinde yapılan değişikliklerle; ihracat bedelinin mahsuben ödemede kullanılabilmesinin koşulları netleştirilmiş, hizmet ihracatı, transit ticaret, özel fatura ile satış, mikro ihracat ve serbest bölge işlem formu kapsamındaki işlemlerde 5.000 ABD dolarına kadar bedelin tamamının, sayılan on ülkeye yapılan ihracatta ise bedelin %50’sinin tasarrufu serbest bırakılmış, ihracat bedelinin yurda getirilmesinde istisna tanınan ülkeler 29 ülke olarak yeniden belirlenmiş ve kiralama yoluyla ihracatta aylık kira toplamı 15.000 ABD dolarını geçmeyen sözleşmeler için ihracat hesabının doğrudan kapatılmasına imkân tanınmıştır.
Genel Çerçeve
İhracat bedellerinin yurda getirilmesine ilişkin usul ve esasları açıklayan Genelgede Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından, yeni düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelere göre;
1. Mahsuben Ödeme
İhracat bedelinin mahsuben ödemede kullanılabilmesi için mahsup talebinin bedel getirme sürelerinde, mücbir sebep hâllerinin varlığı hâlinde, mücbir sebebin devamı müddetince altışar aylık dönemler itibarıyla ilgili Vergi Dairesi Başkanlığınca veya Vergi Dairesi Müdürlüğünce verilen ek süreler, ya da Vergi Dairesi Başkanlıkları veya Vergi Dairesi Müdürlüklerince ihracat hesabının kapatılması için ilgililere ihbardan itibaren 10 iş günü içinde 90 gün süreli gönderilen ihtarname süresi içerisinde yapılması gerekir.
Dış ticaret mevzuatı hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilen mal ihraç ve ithalinde ihraç bedellerinin yurda getirilme süresi, ek süreler ya da gönderilen ihtarname süresi içerisinde kalınması kaydıyla, ilgili Gümrük Beyannamelerinin birer örneği/bilgilerinin bankalara ibrazı durumunda mal ihraç ve ithal bedellerinin bankalarca mahsubu mümkündür.
2. Tasarrufu Serbest Bırakılan Bedeller
Hizmet ihracatı, transit ticaret, Türkiye’de ikamet etmeyenlere özel fatura ile yapılan satış, Türkiye’de ikamet etmeyenlere KDV hesaplanarak yapılan satış, mikro ihracat ve serbest bölge işlem formu kapsamında gerçekleştirilen;
- a- 5.000,- ABD doları veya karşılığı döviz ya da Türk lirasını geçmeyen tutardaki ihracat işlemlerinde bedellerin tamamının;
- b- Azerbaycan, Cezayir, Fas, Kazakistan, Mısır, Özbekistan, Tunus, Türkmenistan, Ukrayna ve Yemen’e yapılan ihracat işlemlerinde ise bedellerin %50’sinin
tasarrufu serbesttir.
3. İstisna Tanınan Ülkeler
Diğer taraftan, ihracat bedelinin yurda getirilmesinde istisna tanınan ülkeler güncellenmiş ve 29 ülke olarak yeniden belirlenmiştir. Bu ülkeler;
- Afganistan
- Angola
- Belarus
- Benin
- Cibuti
- Etiyopya
- Fildişi Sahili
- Filistin
- Gabon
- Gana
- Gine
- İran
- Kamerun
- Kenya
- Kırgızistan
- Kuzey Kore
- Küba
- Liberya
- Lübnan
- Moldova
- Nijerya
- Senegal
- Somali
- Sudan
- Suriye
- Suudi Arabistan
- Tacikistan
- Tanzanya
- Venezuela
4. Kiralama Yoluyla İhracat
Yürürlükteki İhracat Rejimi ve Finansal Kiralama (leasing) Mevzuatı çerçevesinde kiralama yoluyla yapılan ihracatta; sözleşme sürelerinin 180 günden fazla olması ve 180 gün sonunda sözleşmenin vadesi gelmemiş borçları da içermesi, aylık kira ücreti toplamının 15.000,- ABD Doları veya karşılığı döviz ya da Türk Lirasını geçmemesi hâlinde kiralananın toplam değeri göz önüne alınmaksızın ihracat hesabı doğrudan bankalarca veya ihtarname süresi ile ek süreler içinde kalınması koşuluyla Vergi Daireleri tarafından terkin edilerek kapatılır.
Söz konusu TCMB Genelgesine aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir.
Sık Sorulan Sorular
İstisna tanınan ülke sayısı kaç oldu?
29. Liste güncellenerek yeniden belirlenmiştir.
Hangi işlemlerde bedelin tamamı serbest?
Hizmet ihracatı, transit ticaret, Türkiye’de ikamet etmeyenlere özel fatura ile veya KDV hesaplanarak yapılan satış, mikro ihracat ve serbest bölge işlem formu kapsamındaki işlemlerde 5.000 ABD doları veya karşılığını geçmeyen tutarlarda.
%50 tasarruf serbestisi hangi ülkelerde geçerli?
Azerbaycan, Cezayir, Fas, Kazakistan, Mısır, Özbekistan, Tunus, Türkmenistan, Ukrayna ve Yemen.
Kiralama yoluyla ihracatta hesap nasıl kapatılır?
Sözleşme süresi 180 günden fazlaysa, 180 gün sonunda vadesi gelmemiş borç da içeriyorsa ve aylık kira toplamı 15.000 ABD dolarını geçmiyorsa, kiralananın toplam değerine bakılmaksızın ihracat hesabı doğrudan bankalarca ya da süre koşulu sağlanmak kaydıyla vergi daireleri tarafından terkin edilerek kapatılır.
Mahsup talebi hangi süre içinde yapılmalı?
Bedel getirme süreleri, mücbir sebep hâlinde verilen altışar aylık ek süreler ya da ihracat hesabının kapatılması için gönderilen 90 gün süreli ihtarname süresi içinde.
Bu sirküler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut uygulama öncesinde ilgili resmî kaynakların güncel hâli ve şirketin özel koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.