Mustafa Çolak
Vergi Danışmanı
Tarih: 25.02.2026
Kaynak: Gelir İdaresi Başkanlığının 25.02.2026 tarihli duyurusu ve “Serbest Meslek Kazancı Elde Eden Mükellefler İçin Vergi Rehberi” (Şubat/2026, Yayın No: 590)
Gelir İdaresi Başkanlığı, 2025 takvim yılında serbest meslek kazancı elde eden mükelleflere yönelik vergi rehberini güncelleyerek yeniden yayımladı. Rehber; kazancın tespiti, indirilecek giderler, tevkifat oranları, üç ayrı istisna, geçici vergi, beyanname üzerinden yapılacak indirimler, tarife, beyan ve ödeme takvimi ile mahsup ve iade süreçlerini örneklerle açıklıyor. 2025 takvim yılı kazancı 1-31 Mart 2026 tarihleri arasında beyan edilecek; vergi Mart ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenecek.
Rehberin Künyesi
| Bilgi | Değer |
|---|---|
| Yayımlayan | Gelir İdaresi Başkanlığı, Mükellef Hizmetleri Daire Başkanlığı |
| Tarih / Yayın No | Şubat/2026 — Yayın No: 590 |
| Duyuru tarihi | 25.02.2026 |
| Kapsam | 2025 takvim yılı serbest meslek kazançları — 20 ana başlık |
| Beyan dönemi | 1-31 Mart 2026 |
Not: Rehber, yayımı tarihinde yürürlükte olan mevzuat dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Serbest Meslek Faaliyeti ve Serbest Meslek Erbabı
Serbest meslek faaliyeti, “sermayeden ziyade şahsi mesaiye, ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari niteliği olmayan işlerin işverene bağlı olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılması”dır. Tahkim işleri dolayısıyla hakemlerin aldıkları ücretler ile kollektif, adi komandit ve adi şirketler tarafından yapılan serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar da serbest meslek kazancıdır.
Belirleyici ayrım şudur: serbest meslek faaliyetinin bir işverene tabi olarak yapılması hâlinde elde edilen gelir ücret geliri olur. Rehberdeki örnekte, kadrolu olmadığı bir dergide yayımlanan makalesinden gelir elde eden yazarın kazancı serbest meslek kazancı ve istisna kapsamındayken; aynı işi o dergide kadrolu olarak yapması hâlinde alınan bedel ücrettir.
Giderlerde Dikkat Edilecek Sınırlar
Hasılattan indirilebilecek giderler arasında en çok soru doğuran kalem binek otomobilleridir. 2025 takvim yılı için geçerli sınırlar şöyledir:
| Kalem | 2025 | 2026 |
|---|---|---|
| Binek otomobil giderlerinin indirilebilecek oranı | En fazla %70 | |
| Kiralama yoluyla edinilen binek otomobilde aylık kira bedeli sınırı | 37.000 TL | 46.000 TL |
| Binek otomobil iktisabında ÖTV + KDV toplamı sınırı | 990.000 TL | 1.200.000 TL |
Buna karşılık her türlü para cezaları ve vergi cezaları ile serbest meslek erbabının suçlarından doğan tazminatlar gider olarak indirilemez. Mesleki yayın bedelleri, emekli sandıklarına ödenen giriş ve emeklilik aidatları ile mesleki teşekküllere ödenen aidatlar, meslek/ilan/reklam vergileri ve iş yeriyle ilgili ayni vergi, resim ve harçlar ile kanun, ilam ve sözleşmeye göre ödenen tazminatlar gider yazılabilir.
Tevkifat Oranları
Serbest meslek faaliyetiyle uğraşanlara yapılan ödemelerde (noterlere serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler hariç, arızi serbest meslek faaliyeti nedeniyle yapılan ödemeler dâhil) ödemeyi yapanlarca gelir vergisi tevkifatı yapılır:
- Gelir Vergisi Kanunu’nun 18’inci maddesi kapsamına giren serbest meslek işleri dolayısıyla yapılan ödemelerden %17,
- Diğerlerinden %20.
Bu kesinti kural olarak bir ön vergilemedir ve yıllık beyannamede hesaplanan vergiden mahsup edilir. İki hâlde ise nihai vergilendirme niteliği taşır: istisna haddi altında kalan arızi serbest meslek kazançlarından (2025 için 280.000 TL, 2026 için 350.000 TL) yapılan kesinti ile serbest meslek kazanç istisnası kapsamına giren ve tarifenin dördüncü gelir dilimindeki tutarı (2025 için 4.300.000 TL, 2026 için 5.300.000 TL) aşmayan kazançlardan yapılan kesinti.
Ayrıca 7194 sayılı Kanun’la getirilen düzenleme uyarınca, mahkemelerce veya icra ve iflas müdürlüklerince karşı tarafa yükletilen ve avukata ait olan vekâlet ücretleri üzerinden tevkifatı, bu ücreti ödeyenler (icra ve iflas müdürlüklerine yatırılanlar dâhil) yapar.
İş Yeri Kira Ödemelerinde Tevsik Zorunluluğu
İş yeri kiralamalarında miktar sınırlaması olmaksızın kira ödemelerinin banka veya PTT tarafından düzenlenen belgelerle tevsik edilmesi zorunludur. Havale, çek, kredi kartı ve internet şubesi üzerinden yapılan işlemler bu kapsamdadır; banka şubesinden kimlik ve “kira ödemesi” açıklamasıyla kiraya verenin hesabına yatırma da yükümlülüğü karşılar. Uymayanlara her bir işlem için Vergi Usul Kanunu uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilir.
Üç İstisna
| İstisna | Kapsam ve sınır |
|---|---|
| Telif hakkı ve ihtira beratı kazanç istisnası (GVK md. 18) | Müellif, mütercim, heykeltıraş, hattat, ressam, bestekâr, bilgisayar programcısı ve mucitler ile kanuni mirasçılarının eserlerini yayımlamak, satmak veya haklarını devir, temlik ya da kiralamak suretiyle elde ettikleri kazançlar. Tarifenin dördüncü gelir dilimini aşan (2025 için 4.300.000 TL, 2026 için 5.300.000 TL) kazançlarda istisnadan yararlanılamaz; aşılması hâlinde kazancın tamamı yıllık beyanname ile beyan edilir. |
| Sergi ve panayır istisnası | Dar mükellefiyete tabi olanların, hükümetin izniyle açılan sergi ve panayırlarda yaptıkları serbest meslek faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlar. |
| Genç girişimcilerde kazanç istisnası | İlk defa gelir vergisi mükellefiyeti tesis olunan ve mükellefiyet başlangıcı itibarıyla 29 yaşını doldurmamış tam mükellef gerçek kişilerin, faaliyete başladıkları takvim yılından itibaren üç vergilendirme dönemi boyunca elde ettikleri kazancın tarifenin ikinci dilimindeki tutara kadar olan kısmı (2025 için 330.000 TL, 2026 için 400.000 TL). |
Genç girişimci istisnasından yararlanmanın şartları: işe başlamanın kanuni süresi içinde bildirilmesi; işte bilfiil çalışılması ya da işin kendisi tarafından sevk ve idare edilmesi; faaliyetin adi ortaklık veya şahıs şirketi bünyesinde yapılması hâlinde ortakların da şartları taşıması; ölüm nedeniyle eş ve çocuklara devir hâli hariç, faaliyetin eş veya üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan veya kayın hısımlarından devralınmamış olması; mevcut bir işletmeye veya mesleki faaliyete sonradan ortak olunmaması.
Telif hakkı ve genç girişimci istisnalarının tevkif suretiyle ödenecek vergiye etkisi yoktur.
Geçici Vergi
Geçici vergi, takvim yılının üçer aylık dönemleri itibarıyla serbest meslek kazancı üzerinden %15 oranında hesaplanır ve yıllık beyanname üzerinden hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilir. Mahsup için tahakkuk eden geçici verginin ödenmiş olması şarttır; tahakkuk ettirilmiş ancak ödenmemiş geçici vergi mahsup edilemez.
| Dönem | Beyan ve ödeme zamanı |
|---|---|
| Ocak-Şubat-Mart | 17 Mayıs |
| Nisan-Mayıs-Haziran | 17 Ağustos |
| Temmuz-Ağustos-Eylül | 17 Kasım |
| Ekim-Kasım-Aralık | 17 Şubat |
Dördüncü geçici vergilendirme dönemi beyannamesi, 7566 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik uyarınca 1/1/2025 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine ilişkin olarak verilmektedir.
Vergiye Uyumlu Mükelleflere %5 Vergi İndirimi
Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 121’inci maddesine göre, ticari, ziraî veya mesleki faaliyeti nedeniyle gelir vergisi mükellefi olan uyumlu mükelleflerin yıllık beyannameleri üzerinden hesaplanan verginin %5’i ödenmesi gereken gelir vergisinden indirilir. Başlıca şartlar: indirimin hesaplanacağı beyannamenin ait olduğu yıl ile önceki son iki yıla ait beyannamelerin kanuni süresinde verilmiş olması; bu süre içinde kesinleşmiş ikmalen, re’sen veya idarece yapılmış bir tarhiyat bulunmaması; beyannamenin verildiği tarih itibarıyla vergi aslı (vergi cezaları ile fer’i alacaklar dâhil) 1.000 TL’nin üzerinde vadesi geçmiş borcun bulunmaması.
İndirim tutarı, 1/1/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken yıllık gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde uygulanmak üzere 12.000.000 TL’den fazla olamaz. İndirilecek tutar ödenmesi gereken vergiden fazlaysa kalan tutar, beyannamenin verilmesi gereken tarihi izleyen bir tam yıl içinde mükellefin beyanı üzerine tahakkuk eden diğer vergilerinden mahsup edilebilir; bu süre içinde mahsup edilemeyen tutarlar red ve iade edilmez. Vergi Usul Kanunu’nun 359’uncu maddesinde sayılan fiilleri işlediği tespit edilenler, ilgili yıl ile önceki dört takvim yılı bakımından bu düzenlemeden yararlanamaz. Ayrıntılı açıklamalar 301 ve 312 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğlerindedir.
Zarar Mahsubu ve Vergi Tarifesi
Geçmiş yıllarda oluşan ve mahsup edilemeyen zararların cari yıl kazancından mahsubu mümkündür; arka arkaya beş yıl içinde mahsup edilmeyen zarar bakiyesi takip eden yıllara devredilemez. Envantere dâhil olmayan gayrimenkullerin satışından doğan zararlar mahsup edilemez.
2025 takvim yılında elde edilen gelirlere uygulanacak tarife:
| Matrah dilimi | Oran |
|---|---|
| 158.000 TL’ye kadar | %15 |
| 330.000 TL’nin 158.000 TL’si için 23.700 TL, fazlası | %20 |
| 800.000 TL’nin 330.000 TL’si için 58.100 TL (ücret gelirlerinde 1.200.000 TL’nin 330.000 TL’si için 58.100 TL), fazlası | %27 |
| 4.300.000 TL’nin 800.000 TL’si için 185.000 TL (ücret gelirlerinde 4.300.000 TL’nin 1.200.000 TL’si için 293.000 TL), fazlası | %35 |
| 4.300.000 TL’den fazlasının 4.300.000 TL’si için 1.410.000 TL (ücret gelirlerinde 4.300.000 TL’den fazlasının 4.300.000 TL’si için 1.378.000 TL), fazlası | %40 |
2026 takvim yılı gelirlerinin vergilendirilmesinde esas alınacak tarife 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlenmiştir.
Beyan ve Ödeme Takvimi
- Beyan: 2025 takvim yılı serbest meslek kazancı, Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi ile 1-31 Mart 2026 tarihleri arasında beyan edilir. Beyanname, Dijital Vergi Dairesi/Defter-Beyan Sistemi üzerinden elektronik ortamda gönderilir.
- Ödeme: Hesaplanan gelir vergisi Mart ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenir — birinci taksit damga vergisiyle birlikte 31 Mart 2026, ikinci taksit 31 Temmuz 2026 tarihine kadar.
- Beyannameye eklenecek belgeler: yabancı ülkelerde ödenen vergilere ilişkin belgeler ve kesinti yoluyla ödenen vergilere ilişkin belgeler.
- Kazanç olmasa da beyan zorunludur: serbest meslek erbabı, kazanç temin etmemiş olsa bile yıllık beyanname vermek zorundadır.
- Memleketi terk ve ölüm gibi mükellefiyetin kalkmasını gerektiren durumlarda, beyan üzerine tarh edilen vergiler beyanname verme süreleri içinde ödenir.
Sık Sorulan Sorular
Serbest meslek ödemelerinde tevkifat oranı nedir?
GVK 18’inci madde kapsamına giren işler için %17, diğerlerinde %20. Noterlere serbest meslek faaliyetlerinden dolayı yapılan ödemeler tevkifat kapsamı dışındadır.
Binek otomobil giderlerini tamamen indirebilir miyim?
Hayır. Binek otomobil giderlerinin en fazla %70’i indirilebilir; kiralamada aylık kira bedelinin 2025 için 37.000 TL’lik kısmı, iktisapta ödenen ÖTV ve KDV toplamının 990.000 TL’lik kısmı dikkate alınır.
Telif kazancı istisnasının bir üst sınırı var mı?
Var. GVK 18 kapsamındaki kazançlar tarifenin dördüncü gelir dilimindeki tutarı (2025 için 4.300.000 TL) aşarsa istisnadan yararlanılamaz ve kazancın tamamı yıllık beyanname ile beyan edilir.
Genç girişimci istisnasında yaş ve süre nedir?
Mükellefiyet başlangıcı itibarıyla 29 yaşını doldurmamış olmak ve faaliyete başlanan takvim yılından itibaren üç vergilendirme dönemi. 2025 için istisna tutarı 330.000 TL’dir.
Ödenmemiş geçici vergiyi mahsup edebilir miyim?
Edemezsiniz. Mahsup için tahakkuk ettirilmiş geçici verginin ödenmiş olması şarttır.
%5 vergi indiriminin üst sınırı ne kadar?
1/1/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerde uygulanmak üzere 12.000.000 TL.
Bu sirkülerde atıf yapılan belgeler
Bu sirküler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut uygulama öncesinde ilgili resmî kaynakların güncel hâli ve şirketin özel koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.