Libya’da iş alan Türk işverenler, çalıştıracakları sigortalılar için işletme merkezlerinin bağlı olduğu SGK ünitesine, yapılacak işe uygun işkolu kodu ve tehlike sınıfıyla işyeri dosyası tescil ettirir ve sosyal sigorta yükümlülüklerini bu dosyadan yerine getirir. Dayanak, 13/09/1984 tarihinde imzalanan ve 01/09/1985’te yürürlüğe giren Türkiye–Libya sosyal güvenlik sözleşmesidir.
Sosyal Güvenlik Sözleşmesi
Türkiye Cumhuriyeti ile Libya Arap Halk Sosyalist Cemahiriyesi arasında 13/09/1984 tarihinde imzalanan sosyal güvenlik sözleşmesi ile bu sözleşmenin uygulamasına ait idari anlaşma 01/09/1985 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu sözleşmenin yürürlük tarihi itibariyle 20/08/1976 tarihli eski sosyal güvenlik sözleşmesi yürürlükten kaldırılmıştır.
Daimi ve Geçici İşçi Ayrımı
Yeni sözleşmenin yürürlüğe girmesi ile birlikte Libya’da iş yapmakta olan Türk işverenlerin yanında çalışan Türk işçileri ile Türkiye’de iş yapmakta olan Libyalı işverenlerin yanında çalışan Libyalı işçiler daimi işçi statüsünde sayılmış ve bu işçiler uzun vadeli sigorta kolları (malullük, yaşlılık ve ölüm) bakımından ana ülke, kısa vadeli sigorta kolları (iş kazaları ile meslek hastalıkları ve analık) bakımından ise hem ana ülke hem de çalışılan ülke mevzuatına tabi tutulmuşlardır.
Libya’da Libyalı işveren veya üçüncü bir ülke işvereni nezdinde çalışan Türk işçileri ile Türkiye’de Türk işveren veya üçüncü bir ülke işvereni nezdinde çalışan Libyalı işçiler geçici işçi sayılmış ve bunlar çalıştıkları ülke mevzuatına tabi kılınmışlardır.
İşyeri Tescili
Söz konusu kapsamda yer alan sigortalılar için işletme merkezlerinin bağlı olduğu SGK Ünitesine, yapılacak işe uygun işkolu kodu ve tehlike sınıfı verilmek suretiyle işyeri dosyası tescil ettirilir ve sosyal sigorta yükümlülükleri bu dosyadan yerine getirilir.
Sık Sorulan Sorular
Libya’daki iş için işyeri dosyası nereye açılır?
İşletme merkezinin bağlı olduğu SGK ünitesine; yapılacak işe uygun işkolu kodu ve tehlike sınıfı verilerek tescil edilir.
Türk işverenin yanında çalışan Türk işçisi hangi ülkenin mevzuatına tabidir?
Daimi işçi sayılır; uzun vadeli sigorta kolları bakımından ana ülke, kısa vadeli sigorta kolları bakımından hem ana ülke hem çalışılan ülke mevzuatına tabidir.
Libyalı bir işverenin yanında çalışan Türk işçisi için durum nedir?
Geçici işçi sayılır ve çalıştığı ülke mevzuatına tabi olur.
Bu sirkülerde atıf yapılan belgeler
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (11’inci madde – işyeri tescili)mevzuat.gov.tr
- Türkiye Cumhuriyeti ile Libya arasında 13/09/1984 tarihli Sosyal Güvenlik Sözleşmesi ve uygulamasına ait idari anlaşma
Bu sirküler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut uygulama öncesinde ilgili resmî kaynakların güncel hâli ve şirketin özel koşulları ayrıca değerlendirilmelidir.