Mahmut Akman
İş ve Sosyal Güvenlik Danışmanı
Kaynak: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi (Esas: 2025/6451; Karar: 2025/9690)
1. Genel İspat Yükümlülüğü
İş hukukunda fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi, bu iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Bu süreçte ücret bordroları en temel delil niteliğindedir.
- Kesin Delil Durumu: İşçinin imzasını taşıyan bordrolar, sahteliği kanıtlanmadığı sürece kesin delil sayılır.
- Ödeme Karinesi: İmzalı bordroda fazla çalışma alacağı görünüyorsa, bu tutarın ödendiği varsayılır.
- Yazılı Belge Şartı: Eğer bordrolar imzalıysa ve herhangi bir “ihtirazı kayıt” (çekince) konulmamışsa, işçinin bordroda yazılandan daha fazla çalıştığını ancak yazılı belge ile kanıtlaması gerekir.
2. İspat Araçları ve Deliller
Fazla çalışmanın tespitinde aşağıdaki belgeler ve yöntemler dikkate alınır:
- Yazılı Kayıtlar: İşyerine giriş-çıkış belgeleri, işyeri iç yazışmaları ve puantaj kayıtları.+1
- Tanık Beyanları: Yazılı belgenin bulunmadığı durumlarda başvurulur. Ancak;
- İşyeri düzenini bilmeyen tanıkların beyanları geçersizdir.
- İşverene karşı davası olan veya işçiyle menfaat birliği içinde olan tanıkların beyanlarına ihtiyatla yaklaşılmalıdır.
- Banka Ödemeleri: Bordro imzalı olmasa bile, ödemeler banka kanalıyla yapılıyorsa ve her ay farklılık gösteriyorsa, işçi ek çalışmasını her türlü delille ispatlayabilir.
3. Yargıtay Kararına Konu Olan Somut Uyuşmazlık
İncelenen kararda;
- Puantaj kayıtlarının olduğu dönemde fazla çalışma saptanmamıştır.
- Puantajın olmadığı dönem için ise tanıkların “mesai sonrası çalışma” konusunda net bir beyanda bulunmadığı görülmüştür.
- Sonuç: Yapılan işin niteliği ve mevcut kayıtlar ışığında, iddiasını ispatlayamayan işçinin fazla çalışma alacağı talebinin reddine karar verilmiştir.
Önemli Not: Aynı ispat kuralları hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücret alacakları için de aynen geçerlidir.
