Mahmut Akman
İş ve Sosyal Güvenlik Danışmanı
14 Ekim 2024
Sirküler No: 1115
4857 sayılı İş Kanununda Derhal Fesih Hakkı Uygulamaları-1
Bu başlıkta; Derhal Fesih Hakkının Kullanılması Gereken Sürenin Anlamı belirtilecektir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “derhal fesih hakkını kullanma süresi” başlıklı 26’ncı maddesi aşağıdaki şekilde hüküm altına alınmıştır.
“ 24 ve 25 inci maddelerde gösterilen ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hallere dayanarak işçi veya işveren için tanınmış olan sözleşmeyi fesih yetkisi, iki taraftan birinin bu çeşit davranışlarda bulunduğunu diğer tarafın öğrendiği günden başlayarak 6 iş günü geçtikten ve her halde fiilin gerçekleşmesinden itibaren 1 yıl sonra kullanılamaz. Ancak işçinin olayda maddi çıkar sağlaması halinde 1 yıllık süre uygulanmaz.
Bu haller sebebiyle işçi yahut işverenden iş sözleşmesini yukarıdaki fıkrada öngörülen süre içinde feshedenlerin diğer taraftan tazminat hakları saklıdır.”
Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri grubuna giren bir sebebe dayanan taraf (işçi veya işveren), bu sebebi ve faili öğrendiği günü izleyen günden başlayarak 6 iş günü içinde sözleşmeyi feshetmezse, fesih artık haklı sebeple derhal fesih olmaz. Sebebin, gerçekleştiği andan itibaren 1 yıl içinde öğrenilmesi halinde, öğrenme tarihinden itibaren 6 iş günlük süre işlemeye başlar. 1 yıllık süre dolduktan sonra, artık bu sebebe dayanılamaz. Zira bu süreler “hak düşürücü” niteliktedir. İşçinin olayda maddi çıkar sağlaması halinde 1 yıllık süre uygulanmaz. 6 iş günlük süre, bir soruşturma yapılması veya sözleşme uyarınca disiplin kurulu kararı alınması gerekiyorsa, bu işlemlerin bittiği tarihten itibaren başlar.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 22.09.2021 tarihli ve 2021/8391 E., 2021/12547 K. sayılı kararına göre; her ne kadar işçi tarafından feshin yazılı yapılmadığı iddia edilmiş ise de iş akdinin haklı sebep ile feshedilmesi karşısında yazılı fesih aranmayacağı ve yine işçi tarafından iş akdinin altı günlük yasal hak düşürücü süre içinde yapılmadığı iddia edilmiş ise de davaya konu olayın 21.10.2016 tarihinde gerçekleştiği ve davacının iş akdinin feshini dava dilekçesinde 26.10.2016 tarihinde öğrendiğini ikrar etmesi nedeniyle 6 iş günü içinde iş akdinin feshedildiği kabul edilmiştir.
